Trafo Yağ Analizi (DGA) ile Erken Arıza Tespiti
Neva Otomasyon · 22.06.2026 · 6 dk okuma
DGA Nedir ve Neden Önemlidir?
Çözünmüş gaz analizi (DGA), güç transformatörünün yalıtım yağında biriken gazların ölçülmesidir. Yağ ve selüloz yalıtım, elektriksel veya termal zorlanma altında bozunarak hidrojen, metan, etilen, asetilen ve karbon oksitleri açığa çıkarır. Bu gazların türü ve birikim hızı, görünür bir arıza oluşmadan trafonun içinde gelişen sorunu ele verir. Argus EMS, bu sinyalleri sürekli izleyerek bakımı reaktif olmaktan çıkarıp öngörülü hale getirir.
Hangi Gazlar Neyi Gösterir?
Her gaz farklı bir arıza mekanizmasına işaret eder. Aşağıdaki tablo sahada en sık karşılaşılan ilişkileri özetler:
| Gaz | Olası Arıza |
|---|---|
| Hidrojen (H₂) | Kısmi deşarj, erken bozunma |
| Metan / Etan (CH₄, C₂H₆) | Düşük-orta sıcaklıkta termal zorlanma |
| Etilen (C₂H₄) | Yüksek sıcaklıkta aşırı ısınma |
| Asetilen (C₂H₂) | Ark, yüksek enerjili deşarj (kritik) |
| CO / CO₂ | Selüloz (kağıt) yalıtımın bozunması |
Asetilenin belirgin biçimde artması en kritik uyarıdır; içeride ark oluştuğunu gösterir ve hızlı müdahale gerektirir.
Sonuçlar Nasıl Yorumlanır?
Tek bir ölçüm nadiren tek başına anlamlıdır; önemli olan oranlar ve eğilimdir. Sahada yaygın yöntemler Rogers oran yöntemi, Duval üçgeni ve IEC 60599 eşik tablolarıdır. Bu yöntemler gaz oranlarını kullanarak arızayı termal, kısmi deşarj veya ark olarak sınıflandırır. Argus EMS, ham gaz değerlerini bu yorumlama çerçeveleriyle birleştirip operatöre sade bir durum çıktısı sunar; böylece uzman olmayan ekipler de riski hızla görebilir.
Periyodik Laboratuvar mı, Sürekli İzleme mi?
Geleneksel DGA, yağdan numune alıp laboratuvara göndermeye dayanır ve çoğunlukla yılda bir veya iki kez yapılır. Bu yaklaşım yavaş gelişen sorunları yakalasa da iki numune arasında hızla büyüyen bir arızayı kaçırabilir. Çevrim içi DGA sensörleri ölçümü sürekli hale getirir. Argus EMS bu sensörleri Modbus üzerinden okuyarak gaz seviyelerini kesintisiz izler ve eşik aşımında anında alarm üretir.
Argus EMS ile Öngörülü Trafo İzleme
Argus EMS'te DGA verisi, trafonun yük ve sıcaklık verisiyle aynı ekranda birleşir. Gaz birikim hızındaki ani artışlar trend grafikleriyle görünür hale gelir; bir gaz eşik değerini aştığında ilgili ekibe otomatik bildirim gider. Böylece Neva Otomasyon'un izleme yaklaşımı beklenmedik arıza ve plansız duruş riskini azaltır, trafonun ömrünü uzatır ve bakım bütçesini öngörülebilir kılar.
İlgili İçerikler